De erfenis van Hannibal.
De gevolgen van de veldtocht van Hannibal door
Italië zijn veelomvattend geweest. Aangezien hij vooral het zuidelijk deel van
Italië bezocht, ontstaan er nieuwe industriële en stedelijke gebied in Etrurië
en aan de kust van Latium. Op het platteland van vooral Zuid-Italië vindt er
een exodus plaats naar de steden. De uitschakeling van Capua heeft voor Rome
het gunstige gevolg, dat de stad deze gevaarlijke economische concurrent kwijt
raakte. Appianos verklaart in de Libyca 63, dat Hannibal 400 steden heeft
verwoest. De klassieke auteurs noemen bijvoorbeeld de volgende plaatsnamen,
waar verwoestingen en/of deportaties plaatsvonden: Nuceria, Acerrae, Herdoniae, Terina, gebied van Beneventum,
gebied van Falerna, Sinuessa. Aan de andere kant is de wraak van de Romeinen
bij het terugveroveren niet minder erg, zoals bij steden van de Hirpini en het
gebied van de Caudini. Polybios meldt daarover in X 15-16: Wanneer de Romeinen een stad stormerderhand innemen, dan slachten ze
elk levend wezen af tot de honden aan toe. Daarna volgt de plundering door de
helft van het leger, terwijl de andere helft op wacht staat. Tenslotte volgt de
verkoop van de eventueel nog in leven gebleven inwoners. Talloos zijn ook
de executies van notabelen, verraders en collaborateurs. Hele menigtes verdwijnen
in de slavernij. Volgens de Sanctis schijnt Hannibal 12 legioenen te hebben
uitgeschakeld op een totaal van 46. Waarschijnlijk heeft de oorlog aan 200.000
Romeinen en hun voornamelijk Latijnse bondgenoten het leven gekost. Het vlakke
platteland is goeddeels verwoest. Het gevolg is, dat de boerenbevolking na de
oorlog meer de bergen intrekken. Na de oorlog zijn er in Italië meer dan
1.000.000 slaven.
Het meest dramatische is echter wel het verlies aan
mensenlevens. Het aantal burgers van Rome wordt gehalveerd:
Jaar aantal
burgers Rome bron
Civium capita
230/229
of 225/224 v.C. 273.000 Pol. II 24,16
209/208
v.C. 137.108 Liv. XXVII 36
3.2.Hannibal 's legacy
A.J.Toynbee London /Oxford
Univ.Press
The Hannibalic War's effects on Roman Life
Geen opmerkingen:
Een reactie posten